Email: caoi.ir@post.com Telegram ID: @caoiran
Image is not available

in This section we publish articles about contemporary architecture .you can send us your articles by the email.

in This section we publish articles about contemporary architecture .you can send us your articles by the email.

in This section we publish articles about contemporary architecture .you can send us your articles by the email.

STUDY

Slider

Study

ارزیابی فنی کتابخانۀ ملی ایران
فصلنامه آبادی - سال پنجم شماره هفدهم تابستان ۱۳۷۴ - صفحات ۳۷-۳۴

مشاهده پروژه کتابخانه ملی ایران ]

سازه کتابخانه ملی ایران, کتابخانه ملی ایران, سازه کتابخانه, معماری کتابخانه ملی ایران, معماری معاصر ایران, فصلنامه آبادی, استراکچر کتابخانه ملی ایران, معماری دوران پهلوی, مسابقات معماری در دوران پهلوی, کتابخانه پهلوی,عمران کتابخانه ملی ایران,

 

ارزیابی فنی

سازمان مجری ساختمانها و تاسیسات دولتی و عمومی، که انتخاب نهایی طرح کتابخانه ملی را از میان طرحهای شرکت یافته در مسابقه به هیئت داوران منتخب خود محول کرده بود. علاوه بر مدارك فني، طرحها را از نظر تطابق سطح زیربنا با برنامه و کلیات سازه، تاسیسات برقی و مکانیکی با همکاری گروههای کارشناسی سازه، تأسیسات و متخصصان کتابخانه، مورد ارزیابی قرار داد. گزارش این ارزیابیها را در زیر می خوانید:

طرح شماره ۱ : مهندسان مشاور پیرراز
طرح شماره ۲ : فرهاد احمدی و همکاران
طرح شماره ٣ : مهندسان مشاور نقش جهان- پارس
طرح شماره ۴ : کامران صفامنش و همکاران
طرح شماره ۵ : محمد ابوذری و سید رضا شریف تهرانی

سازه

سازه پروژه های ارائه شده از دو جنبه، تحمل بار قائم و اثر بارهای افقی، با توجه به توصیه های آیین نامه زلزله با عنایت به زلزله خیزی شدید منطقه و عبور گسلهای فرعی از محل احداث پروژه مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به گویا نبودن مدارک تحویلی برخی از طرحها، از نمایندگان مشاور برای ادای توضیحات و تشریح سیستمهای مورد نظر دعوت عمل آمد. نتیجه بررسیها در مورد هر پروژه به شرح زیر است:

طرح شماره ۱

اسکلت هسته مرکزی فلزی و قسمتهای اطراف بتن مسلح در نظر گرفته شده است و برحسب مورد از قابهای گیردار یا با مهاربندی استفاده خواهد شد. دهانه ها متنوع از ۵ تا ۷ متر و اکثراً ۶ متری است . در قسمت قرائتخانه که به صورت آمفی تئاتر طراحی شده است دهانه ها در یک جهت به حدود حداکثر ۲۰ متربالغ می گردد. با توجه به کوتاهی ساختمان و نظم قابل قبول در پلان، مشکل خاصی در طراحی سازه ساختمان به نظر نمی رسد. نکته قابل تأمل در پروژه، پیشبینی مخازن بسته سنگین در طبقات بالا و روی قسمت نرم طبقه زیرین (پیلوت) و در برخی از قسمتها به صورت کنسول است که علاوه بر تمرکز وزن و تأثیر آن در عناصر زیرین، از سویی، با توجه به قرار گرفتن جرم در ارتفاع، نیروی کلی زلزله را افزایش می دهد و از طرف دیگر، قرار گرفتن این قسمت سنگین روی طبقه نرم که نقطه ضعف ساختمان در برابر زلزله است و اجتناب از آن در آیین نامه زلزله توصیه شده است، میزان تخریب زلزله را تشدید خواهد کرد.

طرح شماره ۲
 پوشش خارجی به صورت قاب فضا کار متکی بر در و دیوار سراسری با اسکلتی از همین نوع، با بخشی پوشش شیشه ای و بخشی پوشش نیمه شفاف و سبک است. صرف نظر از هزینه سنگین و مضاعف (به دلیل دو بار پوشش ساختمانها) در کلیات قابل اجرا ولی با عنایت به زلزله خیزی منطقه و احتمال خردشدن و خطرهای ناشی از پرتاب شیشه ها، از نظر ایمنی قابل تأمل است.

بخش مرتفع داخلی: در این پروژه مخازن اصلی و بسته کتاب در برج مرکزی به ارتفاع حدود ۱۱۰ متر (معادل ساختمان ۳۰ طبقه) پیشبینی شده است، که به دلیل ایجاد امکان تبدیل مخازن به مخازنی با قابلیت استفاده از ربات، کف طبقات متحرک، متکی بر خرپاهای عرضی با قابلیت حرکت در ارتفاع به وسیله جک طراحی شده است. اسکلت اصلی برج فلزی است و چهار وجه برج از عناصر مقاوم در برابر بار قائم و افقی تشکیل شده است.

نکته قابل تأمل در این پروژه تمرکز مخازن بسته و بار سنگین در ارتفاع زیاد و امکان افزایش بی رویۀ نیرو و خطر زلزله و در نتیجه بالا رفتن هزینه اجرا و پیچیده بودن طراحی و اجراست. در حقیقت، به فرض عملی شدن اجرای سازه، در ساختمان به ناچار از سیستم مکانیکی سنگین و ماشینی با کلیه تبعات و احتمالات در استهلاک، نگهداری و هزینه های مربوطه استفاده می شود.

ساختمانهای کوتاه مرتبه داخلی: اسکلت این ساختمانها بتن مسلح است. ۶ طبقه بر روی طبقه زیرین با قاب یک دهنه به طول دهنه ۵ متر و کنسول دو طرف هر یک به طول 5 متر پیشبینی شده است. با توجه به پیشبینی پله یکسویه در فضای بین ستونها و ضرورت باز بودن سقف در قسمت وسط برای جلوگیری از سرگیر بودن پله ها (با توجه به توضیح مشاور)، به جای تیرهای حمال، سقف کلا به صورت دال قارچی با قسمت مرکزی باز و کنسول در دو طرف احداث می شود و در طبقات فوقانی، در سطوح خارجی ساختمان با ستونهای فرعی، مجموعه دالهای فوق در طبقات به هم کلاف میشوند. نکته قابل توجه در این ساختمانها پیچیدگی طراحی و اجرای اسکلت در قسمت فوقانی و نرمی کل طبقه ممکن است که با توصیه های آیین نامه زلزله مغایرت دارد.

طرح شماره ۳

نوع اسکلت کلا بتن مسلح و سیستم سازه قابهای خمشی با پیشبینی ماهیچه تقویتی در محل اتصالات و نوع سقف، دال مسلح بتنی دوطرفه مجوف است. دهانه ها ا/۸ مترند و ساختمان به طور کامل گسترده و کوتاه طراحی شده و مخازن اصلی و قسمتهای سنگین در طبقات زیرین پیشبینی شده است و از نظر سازه مشکل خاصی مطرح نیست. نکته قابل توجه در این پروژه، دقت در طراحی و اجرای جزئیات ستونهای قسمتی به صورت پیلوت از طبقه همکف خواهد بود.

طرح شماره ۴

در مورد این پروژه نوع مشخصی از اسکلت ارائه نشده است، ولی ساختمانها متعدد و کوتاه و تا ۶ طبقه و ساختمان مرکزی ۱ طبقه و دهانه ها ۷٫۲۰ متر است و طبق اظهار مشاور، برحسب مورد در فاز یک نوع اسکلت از بتن آرمه و یا فلزی تعیین خواهد شد. مخازن اصلی و بارهای سنگین در قسمتهای زیرین در نظر گرفته شده است و مشکل خاص سازه ای به نظر نمی رسد.
قسمت مرکزی پروژه با سقف از قاب فضاکار پوشیده شده است که صرف نظر از هزینه اجرا، با توجه به تجربه سالهای اخیر در اجرای این نوع پوششها، مشکل خاص اجرایی مطرح نیست.
طرح شماره ۵ نوع اسکلت بتن مسلح با دهانه های ۴۰ /۶* ۴۰ /۶ و پوشش دال بتن مسلح دوطرفه در نظر گرفته شده است. یک بلوک ۱۶ طبقه (با احتساب ۵ طبقه زیرزمین) و یک بلوک ۱۱ طبقه و قسمت عمدۀ بنا گسترده و کاملاً کوتاه در نظر گرفته شده است. مخازن اصلی در قسمتهای زیرین است و در بلوک مرتفع مخازن همجوار و محدود پیشبینی شده است.
در بلوکهای مرتفع امکان اجرای دیوار برشی در یک جهت موجود است، ولی در جهت عرضی با توجه به پلان بابد قاب خمشی در نظر گرفته شود. نکته قابل توجه در این پروژه منظم نبودن پلان در بخش ۱۱ طبقه در ۶ طبقه فوقانی است و طبق توصیه بند ۲. ۳ . ۲ آیین نامه ۲۸۰۰، باید تحلیل دینامیکی سازه برای این بخش انجام شود و جزئیات دقیق در محل تمرکز تنشهای ناشی از عدم تقارن، به منظور جلوگیری از انهدام ساختمان بر اثر زلزله احتمالی در این محلهای حساس طراحی و اجرا گردد.

تأسیسات و برق

سیستم کلی تأسیسات در همه پروژه ها موتورخانه مرکزی و سیستم تهویه از طریق هوارسانی به قسمت مخازن کتاب است که در اصول مطلوب است. ضمناً جز در پروژه شماره 3، در مورد برق اطلاعات و مدارک ارائه نشده است. نکات قابل توجه در مورد هر پروژه به شرح زیر است:

طرح شماره ۱

 نظر به اینکه محل موتورخانه مرکزی تأسیسات در زیرزمین ساختمان اداری به فاصله حدود ۲۰۰ متری کتابخانه پیشبینی شده، اجرای لوله کشی از موتورخانه به محل استقرار هوارسانها در کتابخانه با پِرت سرمایش و گرمایش مواجه خواهد بود.

دو منطقه در نظر گرفته شده برای استقرار هوارسانهای مخازن و قسمتهای مختلف کتابخانه کافی نیست. برای کنترل دما و رطوبت و جابه جایی هوا و برقراری فشارهای نسبی تعداد مناطق بیشتری برای استقرار هوارسانها لازم است.

طرح شماره ۲

محل موتورخانه مرکزی تأسیسات در زیرزمین کتابخانه پیشبینی شده و ابعاد موتورخانه کافی است. پوشش شیشه ای روی مخازن کتاب و ساختمانهای کتابخانه باعث بالا رفتن دمای زیر پوشش در تابستان خواهد شد (حالت گلخانه ای)، و رساندن آن محیط به درجه حرارت مطلوب باید با جابه جایی و حرکت و تخلیه هوا انجام شود و این مسئله بسیار حائز اهمیت است. البته در صورتی که تأمین سرمایش و گرمایش زیر پوشش شیشه ای در حد آسایش مورد نظر باشد، از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نخواهد بود.
با توجه به امکان جابه جا کردن سقفهای مخازن بسته به وسیله جک و افزایش و کاهش حجم منابع، تنظيم تهویه مطبوع (دما و رطوبت) در مخازن خالی از اشکال نخواهد بود.

طرح شماره ۳

محل موتورخانه مرکزی تأسیسات گرمایش و سرمایش کتابخانه ملی در تراز ۴- در نظر گرفته شده است.

نمودار منطقه بندی کانالهای هوا و محل استقرار هوارسانها متناسب با هر فضا مشخص شده است. هفت داکت اصلی در نقاط مختلف ساختمان برای عبور کلیه لوله های تاسیساتی و سرویسهای بهداشتی و آسانسورها و مراکز برق در نظر گرفته شده و کاملا ایزوله می گردد و بدین ترتیب هیچ گونه تاسیسات پراکنده ای در فضاهای اصلی ساختمان و بخصوص مخازن بسته کتاب اجرا نخواهد شد.
نمودار مقدماتی سیستمهای آب و فاضلاب ارائه و پیشبینی های لازم برای منطقه بندی احتمالی حریق و تخلیه دود و مسیرهای فرار انجام شده است.

محل نیروگاه برق و محل نصب تابلوهای فشار قوی و فشار ضعیف و اضطراری در سایت و ساختمان کتابخانه پیشبینی شده است.

طرح شماره ۴

محل موتورخانه مرکزی تأسیسات و هشت منطقه برای استقرار هوارسانهای کتابخانه و مخازن بسته در نظر گرفته شده است. در حد بسیار کلی و از جنبه استقرار فعلا مسئله خاصی به نظر نمی رسد.

طرح شماره ۵  

محل موتورخانه مرکزی تأسیسات مشخص شده است. محل استقرار هوارسانها متناسب با هر فضا مشخص شده است.سه محل داکت تأسیساتی برای عبور لوله های تأسيسانی در نظر گرفته شده است. تخلیه دود و جابه جایی هوا در پارکینگهای زیرزمین کتابخانه حائز اهمیت است که در این مورد نظری ارائه نشده است.

گزارش بررسی عملکرد

از میان پنج طرح ارائه شده در طرح ۴ و۵ اساساً فاقد هرگونه دید کتابخانه ای بود و به همین مناسبت نیز برای بررسی آن وارد جزئیات نشده ایم. در مورد این دو طرح می توان گفت که طرح شماره ۵ به صورت بسیار سطحی و ناقص اجرا و ارائه شده، حتی پلانهای کتابخانه کامل نبودند. هیچ گونه مطالعه ای در مورد مسائل عملی کتابداری و نحوه عملکرد ساختمان کتابخانه خصوصاً ساختمانی با این ابعاد صورت نپذیرفته بود. در این طرح صرفا یک شمای کلی از ساختمانی ارائه شده که می تواند متعلق به هر مجموعه دیگری نیز باشد.

طرح شماره ۴ مجموعه متوازنی از فضاهای هندسی را در برمی گیرد. با آنکه در این طرح به جزئیات نیز پرداخته شده و مسلماً زحمت قابل توجهی برای طراحی آن کشیده شده، ولی کلاً تقطيع فضاها و تفکیک گالریها طرح را بیشتر مناسب یک مجموعه فرهنگی نظیر موزه یا نمایشگاه هنری کرده است. این طرح نیز فاقد هرگونه دید کتابخانه ای است.

در مورد سه طرح دیگر می توان گفت که مسئله کتابخانه و ساختمان کتابخانه مورد توجه قرار گرفته، گرچه همان طور که ملاحظه خواهید فرمود، تفاوت بین این سه طرح بسیار اساسی است.

محاسن طرح شماره ۱

١. نمای زیبا و متقارن ساختمان اصلی از زاویه دید میدانگاه.

۲. استفاده بسیار بجا و زیبا از فضای طبیعی زمین اطراف ساختمان – اگر چه مراجعان کتابخانه از داخل ساختمان نمی توانند از آن بهره مند شوند.

٣. تفکیک دانشکده کتابداری از سایر فعالیتهای کتابخانه

معایب طرح شماره ۱

۱. فلسفه وجودی میدانگاه برای تقسیم فضاهای واحد خدمات همگانی (واحد ۱) مورد توجه قرار نگرفته، تراکم رفت و آمد در مدخل ورودی ساختمان اصلی کتابخانه بسیار زیاد است.

٢. اختلاف سطح و آرایش پله ای (استادیوم وار) تالارهای مطالعه واحد کتابخانه پژوهشی (واحد ۲) نه تنها رفت و آمد مراجعان را در داخل این فضاها مشکل می کند، از نظر حمل و نقل و وسایل و منابع نیز بسیار مشکل برانگیز است. به علاوه، به جای اشراف کتابداران به مراجعان، این مراجعان هستند که به کتابداران اشراف خواهند داشت و اداره امور تالارهای مطالعه مطلوب نخواهد بود.

٣. مخزن بسته، که به صورت نوار حاشیه ای دور تا دور فضای مطالعه را می پوشاند مسئله استفاده از نور طبیعی را در این سالنها دچار مشکل می کند و احساس در قفس بودن به استفاده کنندگان دست می دهد. حتی اگر مسئله نوررسانی برای سالنهای مطالعه از سقف حل شود، مشکل تأمین نور طبیعی در طبقات پایین کماکان به قوت خود باقی است.

۴. موارد مربوط به استفاده از فضای طبیعی کنترل شده که در طرح خواسته شده تماماً ناديده گرفته شده است.

۵. محل کتابخانه به راحتی در دسترس مراجعان پیاده نیست و نیازهای مراجعان معلول در آن ملحوظ نشده است.

۶. مسیرهای رفت و آمد به کتابخانه و ساختمان اداری مغشوش است و رفت و آمد سه گانه (مراجعان، کارمندان، منابع) عمدتاً از راهرو دور و درازی (تقریبا ۲۵۰ متری) صورت می پذیرد و هیچ کوششی برای عدم تداخل این سه مسیر صورت نگرفته است. به سیستم حمل و نقل مکانیزه رسانه ها نیز هیچ توجهی نشده و پیشبینی خاصی در این زمینه انجام نشده است.

٧. محل استقرار فضاهای مربوط به خدمات همگانی و مرکز تحقیقات اسلام شناسی۔ ایران شناسی مناسب نیست. اولی سخت در استتار است، در حالی که براساس برنامه باید محوطه ای جذاب، پررفت و آمد و زنده باشد و دومی با بی اعتنایی مواجه شده، در حالی که مطابق برنامه این قسمت حتی یکی از موارد نادری است که اجازه داده شده به صورت ساختمان جداگانه پیشبینی شود تا از هویت خاص برخوردار باشد.

۸. مسئله ارتباط داخلی بین واحدهای چهارگانه کانون مراجع عمومی، منابع علوم انسانی و هنر، منابع علوم اجتماعی و منابع علوم و فنون به کلی نادیده گرفته شده، در حالی که از خصوصیات لازم الرعایه برنامه است.

۹.کارکنان این واحدها همگی مسئول ارائه خدمات مرجع و اداره تالارهای مطالعه هستند. استقرار آنان در طبقه زیر تالار مطالعه و خارج از فضای کنترل شده نامناسب است و مانع دسترسی مراجعان بدانها خواهد شد.

۱۰. محل استقرار مخزنهای بسته همجوار در طبقات زیر فصای مطالعه اداره این مخازن را با اشکال مواجه می کند، بدین معنی که تعداد کارکنان و ایستگاههای کتابرسانی لازم را دو برابر می کند.

۱۱. محل استقرار فضای خدمات فنی برای دسترسی آسان به مخازن بسته و قسمتهای مختلف کتابخانه پژوهشی مناسب نیست. همین طور است محل استقرار کافه تریا.

۱۲. استفاده از طرح باز (بدون دیوار) در ساختمان اصلی کتابخانه کاملا نادیده گرفته شده و مدول ساختمان نه تنها مطابق توصیه برنامه نیست، بلکه در همه فضاها هم یکدست نیست.

۱۳. یکپارچگی طرح مورد توجه قرار نگرفته و روابط منطقی بین واحدها کاملا رعایت نشده، ضمن آنکه در مورد ساختمان قسمتهای اداری و پشتیبانی، فضاها در حد واحد توصیف شده اند و به ندرت جزئیات مشخص شده است.

۱۴. مسائل مربوط به ایمنی ساختمان و مراجعان در برابر آتش سوزیهای احتمالی مطرح نشده و هیچ گونه پیشبینی در این زمینه صورت نپذیرفته است.

۱۵. اداره امور مخازن بسته با عرض کم وطول زیاد مسیر، رفت و آمد کتاب را طولانی و نیاز به ایستگاههای کتابرسانی را چند برابر می کند.

محاسن طرح شماره ۲

١. نمای چشمگیر ساختمان

۲. تفکیک دانشکده کتابداری از سایر فعالیتهای کتابخانه

٣. تفکیک محل استقرار مرکز تحقیقات اسلام شناسی ایران شناسی


معایب طرح شماره ۲

فلسفه وجودی میدانگاه برای تقسیم فضاهای واحد خدمات همگانی (واحد۱) تا حدودی مورد توجه قرار گرفته، ولی اولاً خصوصیات مندرج در برنامه را کاملاً رعایت نکرده و ثانیا راه ورودی به آن که از طریق شیبراه است هرگونه جاذبه را برای ورود به کتابخانه از بین می برد، خصوصاً که شیب راهها سرازیرند.

۲. مدخل مرکزی کتابخانه پژوهشی که باید از اهمیت خاصی برخوردار باشد و فضاهای داخلی کتابخانه پژوهشی را تقسیم کند مورد عنایت قرار نگرفته و نمی تواند کارآیی لازم را داشته باشد

٣. کمبود نور طبیعی در عین استفاده نامناسب از شیشه در دیوارهای فضاهای مطالعه وجود دارد.

۴. موارد مربوط به استفاده از فضای طبیعی کنترل شده که در طرح خواسته شده تماما نادیده گرفته شده است.

۵. دسترسی به کتابخانه آسان و ساده نیست و سهولت دستیابی به خیابان برای کانون گروه ویژه تأمین نشده است.

۶. مسیرهای ارتباطی سه گانه (مراجعان، کارمندان، منابع) نسبتأ تفکیک شده، ولى خطوط ارتباطی بسیار طولانی اند و در برخی موارد تداخل دارند، ضمن آنکه ارتباطات بین سالنهای مطالعه بسیار طولانی و غیر مطلوب است.

۷. طراحی کتابخانه عمومی یکپارچگی لازم را ندارد و رفت و آمد داخل آن طولانی و اداره آن مشکل است. فضاهای جداگانه ای که برای نشریات ادواری و مواد دید و شنودی در نظر گرفته شده با برنامه تناقض دارد.

۰۸ ارتباط داخلی بین واحدهای چهارگانه کانون مراجع عمومی، منابع علوم انسانی و هنری منابع علوم اجتماعی و منابع علوم و فنون به کلی نادیده گرفته شده، در حالی که از خصوصیات لازم الرعایه برنامه هاست.

۹.محل استقرار فضاهای کاری کارکنان بیشتر بخشهای مختلف واحد کتابخانه پژوهشی نمی تواند خارج از سالن مطالعه باشد. کارکنان این واحدها همگی مسئول ارائه خدمات مرجع و اداره تالارهای مطالعه هستند. استقرار دادن آنان در طبقه مجزا و خارج از فضای کنترل شده نامناسب است و مانع دسترسی مراجعان بدانها خواهد بود.

۱۰. محل استقرار مخزنهای بسته همجوار در طبقات مجزا از سالن مطالعه اداره امور این مخازن را دچار اشکال می کند، زیرا تعداد کارکنان و ایستگاههای کتابرسانی لازم را دو برابر می کند؛ کاهش قابلیت تبدیل فضاها نیز محسوس است.

۱۱. محل استقرار فضای خدمات فنی برای دسترسی آسان به مخازن بسته و قسمتهای مختلف کتابخانه پژوهشی نامناسب است. بُعد مسافت بین این قسمتها برای رفت و آمد مداوم کارکنان زیاد است. محل استقرار کافه تریا نیز برای دسترسی آسان مراجعان نامناسب است و با خصوصیات برنامه تطبيق نمی کند.

۱۲. عدم استفاده از طرح باز (بدون دیوار) در فضاهای کتابخانه عمومی و کتابخانه پژوهشی از کارآیی ساختمان به طور قابل ملاحظه ای می کاهد. عدم امکان تبدیل فضاها به یکدیگر از قابلیت انعطاف ساختمان به طور چشمگیری کاسته است.

۱۳. فقدان انسجام و کنترل پذیری یکپارچه بر فضاهای عمومی کتابخانه حاکم است. ساختمانهای مجزا و منقطع و بی ارتباط که صرفاً در زیر یک سرپوش قرار گرفته اند، مدیریت کتابخانه را دچار اشکال و ایجاد نقاط کنترل متعدد را ایجاب کرده است.

۱۴. اداره امور کتابخانه به ترتیبی که طراحی شده غیراقتصادی و نگهداری این ساختمان بسیار مشکل است.

۱۵. ساختمان در مقابله زلزله و آتشسوزی آسیب پذیر است و ایمنی کارمندان و مراجعان باید مورد توجه قرار گیرد.

۱۶. مخزن بسته به صورتی که طراحی شده و در واقع مشخصه ظاهری ساختمان شده، از نظر کلی ممکن است زیبا به نظر برسد ولی توجه به این دو نکته ضروری است:
 الف) توجیه فرهنگی کتابخانه ملی مسلماً در نقش آن به عنوان حافظ مخزن خلاصه نمی شود بلکه فعالیتهای پژوهشی - علمی آن باید شاخص این کتابخانه باشد. ب) اتکای این سیستم مخزن به تکنولوژی بسیار زیاد است و در صورت از کار افتادن سیستم حمل و نقل مکانیزه ارائه همه خدمات متوقف می شود و امکان حل موقتی مشکل و استفاده از سیستم غیرمکانیزه مطلقاً وجود ندارد.

محاسن طرح شماره ۳

۱. استفاده از فضا و معماری ایرانی

٢. دیدگاه پخته و کتابدارانه به مسئله کتابخانه

٣. پیروی کامل از برنامه معماری و رعایت کلیه خصوصیات لازم الرعايه

۴. انعطاف پذیری و امکان تبدیل فضاها به یکدیگر

٥. استفاده از طرح باز و رعایت مدولهای مناسب و استاندارد

۶. انسجام و کنترل پذیری و رعایت نکات ایمنی

۷. یکپارچگی و رعایت روابط منطقی بین واحدهای مختلف کتابخانه

۸. کارآیی، سادگی و عملکرد اقتصادی

۹. استفاده از تکنولوژی در کنار حضور راهبرد سنتی

مقالات مرتبط:

بخش اول) کتابخانه ملی ایران بعد از انقلاب اسلامی
- گفتگو با محسن میرحیدر، مدیر طرح ساختمان کتابخانه ملی ایران
- مسابقه طراحی کتابخانه ملی ایران
- نقد آثار مسابقه کتابخانه ملی ایران 
- طرح کتابخانه ملی ایران
- کتابخانۀ ملی ایران، مجله معمار
- برنامه طراحی کتابخانۀ ملی ایران، فصلنامه آبادی
-شکوفایی عنصر مدیریت در اجرای ساختمان کتابخانۀ ملی
-معماری شریعت زاده  و سیمای شهر
-اعتدال میان سنت و نوآوری

بخش دوم) درباره مسابقه کتابخانه ملی پهلوی قبل از انقلاب

- مسابقه بین المللی معماری کتابخانه ملی پهلوی
- مصاحبه با جیانکارلو دِ کارلو، درباره مسابقه بین المللی کتابخانه ملی ۱۳۵۶
- مروری بر مسابقه کتابخانه ملی پهلوی در سال ۱۳۵۶